Edukira joan

Haut Valromey

Haut Valromey
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaAin
Izen ofizialaHaut Valromey
Posta kodea01260
Geografia
Koordenatuak45°59′51″N 5°41′42″E / 45.9975°N 5.695°E / 45.9975; 5.695
Mapa
Azalera121,88 km²
MugakideakChampagne-en-Valromey, Brénod, Billiat, Chanay, Le Poizat-Lalleyriat, Champdor-Corcelles, Corbonod, Injoux-Génissiat, Villes, Les Neyrolles, Valserhône, Surjoux-Lhopital, Plateau d'Hauteville, Arvière-en-Valromey eta Valromey-sur-Séran
Demografia
Biztanleria801 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 342 (%56,9) (%43,1) 259 alt_right
Dentsitatea7 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera2025eko urtarrilaren 1a
hautvalromey.fr

Haut Valromey Frantziako Ain departamenduko udalerri bat da, 2016an sortua. Lehenago udalerri ziren Le Grand-Abergement, Hotonnes, Le Petit-Abergement eta Songieu batuz sortu zen. 2025etik Ruffieu herria ere udalerriaren parte da. Azken zentsuaren arabera 801 biztanle ditu.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Champagne-en-Valromey, Brénod, Billiat, Chanay, Le Poizat-Lalleyriat, Champdor-Corcelles, Corbonod, Injoux-Génissiat, Villes, Les Neyrolles, Valserhône, Surjoux-Lhopital, Plateau d'Hauteville, Arvière-en-Valromey eta Valromey-sur-Séran.

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Jurako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak urte osoan (1000-1500 mm/urte); negu gogorra; eguzkialdi eskasa)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 8,8 °C-koa da, 9,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1591 mm-koa da, urtarrilean 10,9 euri-egun eta uztailean 8,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Usinens udalerrian dago, 11,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,8 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 985,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 38,8 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,2 °C-koa da, 2009ko abenduaren 20an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 7,4 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (16,2 °C) eta hotzena urtarrila (−0,5 °C). Urteko prezipitazioa 1745 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (190 mm) eta lehorrena abuztua (115 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,27 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (6,8 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (9,7 °C) eta hotzena 1963 (5,9 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Haut Valromey)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) -0.5 -0.4 2.9 6.3 10.4 14.2 16.2 15.8 11.7 8.1 3.3 0.5 7.4
Pilatutako prezipitazioa (mm) 165 135 136 130 142 125 120 115 137 169 183 190 1745
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,8 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,9−0,1+0,9+0,9+0,7+1,2+0,6+0,8−0,60,0+0,8+1,0
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,8 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

BiztanleriaUrtea600630660690720750780810201420162018202020222024BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 259 gizon, 342 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
1.93
 
85-89
 
4.68
3.86
 
80-84
 
3.22
5.79
 
75-79
 
2.92
5.79
 
70-74
 
12.28
13.90
 
65-69
 
10.53
8.11
 
60-64
 
12.87
11.97
 
55-59
 
9.06
3.86
 
50-54
 
5.85
1.54
 
45-49
 
0.00
5.41
 
40-44
 
7.02
5.41
 
35-39
 
5.56
7.34
 
30-34
 
1.46
9.65
 
25-29
 
5.56
1.93
 
20-24
 
2.92
1.54
 
15-19
 
6.73
0.00
 
10-14
 
5.26
5.02
 
5-9
 
1.46
6.95
 
0-4
 
2.63
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Haut Valromey udalerrian 801 biztanle zeuden eta 403 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,99 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 38,0). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 36,7 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

801biztanle
403elkarbizitza-unitate
1,99lagun elkarbizitza-unitateko
254familia
Udalerria
% 19
% 38
% 37
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 254 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (157). Guraso bakarreko 19 familietatik 14etan ama zen guraso bakarra. 195 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 19k seme-alaba bakarra zuten etxean, 28k bi, eta 13k hiru edo gehiago.[9]

157
78
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean195
Seme-alaba bat19
Bi seme-alaba28
Hiru seme-alaba13
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 694 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,8 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 43,8. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 72,9).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 14
40-54% 17
55-64% 23
65-79% 25
80 +% 44
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 69
40-54% 68
55-64% 73
65-79% 69
80 +% 47

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,7 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,7 izatezko bikotean eta % 5,5 PACS bidez lotuta). % 21,5 ezkongabeak ziren, % 6,2 alargunak eta % 8,4 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 47,7
Ezkongabea% 21,5
Izatezko bikotean% 10,7
Dibortziatuta% 8,4
Alarguna% 6,2
PACS bidez lotuta% 5,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 43,2), enplegatuak (% 15,4), erdi-mailako lanbideak (% 10,9), eskulangileak (% 10,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 43,2) Ain departamenduko batez bestekoaren (% 28,2) gainetik dago. 33 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 8,2).[9]

Udalerria
% 8
% 11
% 15
% 10
% 43
Ain
% 13
% 18
% 15
% 17
% 28
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 766 etxebizitza zeuden. Horietatik 403 egoitza nagusi ziren, 281 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 82 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (630), eta apartamentuak gutxi ziren (132). Egoitza nagusietatik 306 beren jabearen bizilekuak ziren, 79 alokairuan zeuden, 20 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 18 doan lagata.[10]

766etxebizitza
403egoitza nagusi
630etxe
132apartamentu

Etxebizitza multzoa

403
281
82
Egoitza nagusia (403)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (281)Hutsik (82)

Etxe mota

630
132
Etxea (630)Apartamentua (132)

Jabetza egoera

306
79
Jabeak (306)Alokairuan (79)HLM (20)Doan lagata (18)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (176).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik176
1919-194547
1946-197044
1971-199057
1991-200540
2006-202035

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (262). 225 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 331 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 192 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 187tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela2
2 gela15
3 gela48
4 gela75
5 gela edo gehiago262

Berogailu mota

93
60
225
Gas sarea (5)Fuel-olioa (93)Elektrizitatea (60)Gas botila (20)Bestelakoak (225)

Aparkalekua eta ibilgailuak

331aparkalekua
192ibilgailu 1
187ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 448 biztanleetatik 343 aktibo ziren (% 76,6), horietako 318 lanean (% 71,0) eta 24 langabezian (aktiboen % 7,0).

44815-64 urteko biztanle
% 76,6aktibo
% 71,0lanean
% 7,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 47,6
25-54 urte% 91,2
55-64 urte% 60,0
Gizonak% 77,4
Emakumeak% 75,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 42,1
BEPC, brebeta% 12,5
CAP-BEP% 2,6
Batxilergoa% 8,4
Goi-mailako +2% 6,1
Goi-mailako +3/4% 2,2
Goi-mailako +5% 4,4

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

106 ez-aktibotik 22 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 20,8), 49 erretiraturik zeuden (% 46,2) eta 35 bestelako ez-aktibo ziren (% 33,0).

Ez-aktiboak

% 21
% 46
% 33
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 15
% 11
% 23
% 31
% 15
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 240 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 318 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

240enplegu udalerrian
% 65,4soldatapeko
% 34,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.560 eurokoa zen.

25.560 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 27.990 €
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2004ko irailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 1,1 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Usinens Sa », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]