Edukira joan

Montgreleix

Montgreleix
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaCantal
BarrutiSaint-Floureko barrutia
Kantonamenducanton of Condat
Izen ofizialaMontgreleix
Posta kodea15190
Geografia
Koordenatuak45°20′41″N 2°52′13″E / 45.3447°N 2.8703°E / 45.3447; 2.8703
Mapa
Azalera17,63 km²
Altitudea1.036 m, 1.426 m eta 1.250 m
MugakideakChanterelle, Condat, Marcenat, Anzat-le-Luguet, Espinchal, La Godivelle eta Saint-Alyre-ès-Montagne
Demografia
Biztanleria31 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 12 (%37,5) (%62,5) 20 alt_right
Dentsitatea2 bizt/km²

Montgreleix (frantsesez eta ofizialki: Montgreleix) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Cantal departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 31 biztanle zituen 17,6 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Chanterelle, Condat, Marcenat, Anzat-le-Luguet, Espinchal, La Godivelle eta Saint-Alyre-ès-Montagne.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MontgreleixMontgreleix
Població amb 542 habitants (2000)Marcenat (5,5 km)
Població amb 104 habitants (2000)Espinchal (5,5 km)
Població amb 138 habitants (2000)Chanterelle (5,9 km)
Població amb 22 habitants (2000)La Godivelle (6,4 km)
Població amb 109 habitants (2000)Landeyrat (7,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko mendebaldea eta ipar-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 900-1500 mm artekoa, gehiena udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 6,9 °C-koa da, 8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1374 mm-koa da, urtarrilean 12,5 euri-egun eta uztailean 9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Marcenat_(Cantal) udalerrian dago, 5,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 7,7 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1174,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 35,3 °C-koa da, 2025ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20,5 °C-koa da, 2005ko martxoaren 1an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 6,8 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (15,0 °C) eta hotzena otsaila (−0,3 °C). Urteko prezipitazioa 1581 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (171 mm) eta lehorrena uztaila (107 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,37 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (5,8 °C) baino 2,0 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (8,8 °C) eta hotzena 1963 (4,9 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Montgreleix)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) -0.1 -0.3 2.5 5.1 9.2 13.0 15.0 14.8 10.9 7.7 3.3 0.9 6.8
Pilatutako prezipitazioa (mm) 145 123 122 128 135 116 107 109 126 136 163 171 1581
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (5,8 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,8+0,2+1,5+1,6+1,8+1,9+1,1+1,4−0,3+0,3+0,8+0,9
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 15 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (5,8 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea01002003004005006007001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 20 gizon, 12 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
66.67
0.00
 
80-84
 
0.00
0.00
 
75-79
 
0.00
0.00
 
70-74
 
0.00
0.00
 
65-69
 
0.00
0.00
 
60-64
 
0.00
20.00
 
55-59
 
0.00
20.00
 
50-54
 
0.00
20.00
 
45-49
 
0.00
0.00
 
40-44
 
33.33
0.00
 
35-39
 
0.00
0.00
 
30-34
 
0.00
0.00
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
0.00
20.00
 
5-9
 
0.00
20.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Montgreleix udalerrian 31 biztanle zeuden eta 16 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,94 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 8 kide bakarrekoak ziren, 0 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 4 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

31biztanle
16elkarbizitza-unitate
1,94lagun elkarbizitza-unitateko
8familia
4Bikotea seme-alabekin
4Guraso bakarrekoak
8Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 8 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (4). Guraso bakarreko 4 familietatik 4etan ama zen guraso bakarra. 4 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

4
4
Bikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 92 etxebizitza zeuden. Talderik handiena bigarren egoitza edo noizbehinkakoa ziren (72), 17 egoitza nagusiekin alderatuta eta 3 hutsik. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (86), eta apartamentuak gutxi ziren (5). Egoitza nagusietatik 14 beren jabearen bizilekuak ziren, 3 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 0 doan lagata.[11]

92etxebizitza
17egoitza nagusi
86etxe
5apartamentu

Etxebizitza multzoa

17
72
Egoitza nagusia (17)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (72)Hutsik (3)

Etxe mota

86
Etxea (86)Apartamentua (5)

Jabetza egoera

14
3
Jabeak (14)Alokairuan (3)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik8
1919-19451
1946-19701
1971-19901
1991-20054
2006-20202

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (9). 8 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 10 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 10 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 4tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela2
3 gela2
4 gela4
5 gela edo gehiago9

Berogailu mota

4
2
3
8
Fuel-olioa (4)Elektrizitatea (2)Gas botila (3)Bestelakoak (8)

Aparkalekua eta ibilgailuak

10aparkalekua
10ibilgailu 1
4ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 20 biztanleetatik 17 aktibo ziren (% 85,0), horietako 17 lanean (% 85,0) eta 0 langabezian (aktiboen % 0,0).

2015-64 urteko biztanle
% 85,0aktibo
% 85,0lanean
% 0,0langabezia-tasa

3 ez-aktibotik 1 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 33,3), 1 erretiraturik zeuden (% 33,3) eta 1 bestelako ez-aktibo ziren (% 33,3).

Ez-aktiboak

% 33
% 33
% 33
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 33 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 17 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

33enplegu udalerrian
% 57,6soldatapeko
% 42,4ez-soldatapeko

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 36 ziren, horien artean 26 aktiboak ziren eta 10 inaktiboak ziren. 26 pertsona aktiboetatik 25 lanean zeuden (17 gizon eta 8 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 10 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 1 ikasten zegoen eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[12]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren.[13]

2000. urtean Montgreleix udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 744 hektarea erabiltzen.[14]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1990ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 1,5 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Marcenat », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]