Edukira joan

Verdaches

Verdaches
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Proventza-Alpeak-Kosta Urdina
DepartamenduaProventza Garaiko Alpeak
Izen ofizialaVerdaches
Posta kodea04140
Geografia
Koordenatuak44°15′48″N 6°20′32″E / 44.2633°N 6.3422°E / 44.2633; 6.3422
Mapa
Azalera22,92 km²
Altitudea1.078 m, 2.186 m eta 1.336 m
MugakideakAuzet, Barles, Beaujeu, La Javie, Seyne eta Le Vernet
Demografia
Biztanleria61 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 30 (%50) (%50) 30 alt_right
Dentsitatea3 bizt/km²
verdaches.com eta verdaches.jimdo.com

Verdaches (okzitanieraz Verdacha, frantsesez eta ofizialki: Verdaches) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Proventza Garaiko Alpeak departamenduan dagoena, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. Azken erroldaren arabera 61 biztanle zituen 22,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Auzet, Barles, Beaujeu, La Javie, Seyne eta Le Vernet.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
VerdachesVerdaches
Població amb 82 habitants (2000)Auzet (4,1 km)
Població amb 129 habitants (2000)Le Vernet (4,2 km)
Població amb 148 habitants (2000)Barles (5,8 km)
Població amb 155 habitants (2000)Beaujeu (7,1 km)
Població amb 390 habitants (2000)La Javie (9,8 km)
Població amb 1427 habitants (2000)Seyne (9,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta hego Alpeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 850-1000 mm artekoa, gutxiena udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 8,3 °C-koa da, 13,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 947 mm-koa da, urtarrilean 6,9 euri-egun eta uztailean 6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Montclar_(Proventza_Garaiko_Alpeak) udalerrian dago, 14,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 9,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 889,7 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 36 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -19,2 °C-koa da, 2012ko otsailaren 5an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 6,4 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (15,9 °C) eta hotzena urtarrila (−1,8 °C). Urteko prezipitazioa 854 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (103 mm) eta lehorrena otsaila (42 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,18 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (6,2 °C) baino 1,2 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2015, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (8,1 °C) eta hotzena 2005 (5,2 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Verdaches)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) -1.8 -1.3 2.1 5.1 9.5 13.5 15.9 15.3 10.9 6.9 1.9 -1.3 6.4
Pilatutako prezipitazioa (mm) 55 42 52 73 82 76 61 62 79 98 103 71 854
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,2 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
−0,2−0,5+0,9+1,0+1,3+1,6+0,8+0,8−1,0−0,8−0,6−0,9
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,2 °C)
+2 °C−2 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

2007an Verdaches udalerrian erroldatutako biztanleak 64 ziren. Familiak 29 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 13 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea0501001502002503001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 30 gizon, 30 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
20.00
0.00
 
80-84
 
20.00
0.00
 
75-79
 
0.00
0.00
 
70-74
 
0.00
20.00
 
65-69
 
0.00
0.00
 
60-64
 
40.00
20.00
 
55-59
 
0.00
0.00
 
50-54
 
0.00
0.00
 
45-49
 
0.00
0.00
 
40-44
 
0.00
0.00
 
35-39
 
0.00
20.00
 
30-34
 
0.00
20.00
 
25-29
 
20.00
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
0.00
20.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Verdaches udalerrian 61 biztanle zeuden eta 37 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,65 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 18 kide bakarrekoak ziren, 6 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 6 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

61biztanle
37elkarbizitza-unitate
1,65lagun elkarbizitza-unitateko
18familia
6Bikotea seme-alabekin
6Bikotea seme-alabarik gabe etxean
6Guraso bakarrekoak
18Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 18 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (6). 12 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

6
6
6
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 115 etxebizitza zeuden. Talderik handiena bigarren egoitza edo noizbehinkakoa ziren (78), 34 egoitza nagusiekin alderatuta eta 2 hutsik. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (108), eta apartamentuak gutxi ziren (6). Egoitza nagusietatik 31 beren jabearen bizilekuak ziren, 2 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1 doan lagata.[11]

115etxebizitza
34egoitza nagusi
108etxe
6apartamentu

Etxebizitza multzoa

34
78
Egoitza nagusia (34)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (78)Hutsik (2)

Etxe mota

108
Etxea (108)Apartamentua (6)

Jabetza egoera

31
Jabeak (31)Alokairuan (2)Doan lagata (1)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik11
1919-19452
1946-19708
1971-199010
1991-20052
2006-20202

Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (12). 20 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 29 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 17 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 15tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela2
3 gela12
4 gela10
5 gela edo gehiago11

Berogailu mota

9
4
20
Fuel-olioa (9)Elektrizitatea (4)Gas botila (2)Bestelakoak (20)

Aparkalekua eta ibilgailuak

29aparkalekua
17ibilgailu 1
15ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 29 biztanleetatik 13 aktibo ziren (% 44,8), horietako 8 lanean (% 27,6) eta 5 langabezian (aktiboen % 38,5).

2915-64 urteko biztanle
% 44,8aktibo
% 27,6lanean
% 38,5langabezia-tasa

16 ez-aktibotik 3 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 18,8), 9 erretiraturik zeuden (% 56,2) eta 4 bestelako ez-aktibo ziren (% 25,0).

Ez-aktiboak

% 19
% 56
% 25
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 4 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 8 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

4enplegu udalerrian
% 50,0soldatapeko
% 50,0ez-soldatapeko

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an herrian zegoen saltoki bakarra ostalaritza eta jatetxe enpresa batena zen.[12]

2000. urtean Verdaches udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 2007ko urriaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,4 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Montclar_sapc », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  9. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  10. 1 2 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  11. 1 2 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]