Delio Tessa
Delio Tessa (1886 - 1939) l'è staa on poetta de Milan. L'è staa el pussee grand scritor in lengua milanesa dòpo el Carl Porta.
L'originalità de la sò poesia l'è stada pussee in del sò espressionismo ossessiv e ne la soa manera allucinada e satirica de descriv la Mort. El sò capolavor l'è L'è el dÏ di Mort, alegher! (ona collezion di sò poesij, 1932).
I sò poesij pussee celebraa hinn A Carlo Porta, De là del mur (suj matt al manicomi de Mombell), El cavall de bara, La mort de la Gussona (on epitaffi ironegh a ona madà m de on bordell), La pobbia de Cà Colonnetta e el sò capolavor, L'è el dÏ di Mort, alegher, che'l fà on parallel fra la celebrazion di mort e la desfatta de Caporett, e el sò drama esistenzial.
Stilisticament, el Tessa el dopera regolarment l'"enjambement" e i frasi parentetigh; el mes'cia su el Milanes con l'Italian e i lengov forest com'el Frances o l'Ingles.
L'eva on antifascista e per quell, fintant che l'eva in vita, l'è staa semper confinà fouera de la coltura officialla. A part L'è el dÏ di Mort, alegher!, tutt i sò poesij e i sò oper hinn staa publicaa domà che l'eva mort. Adess el possa in del Famedio, al Cimiteri Monumental de Milan, visin al Lisander Manzon. El feva part de la segonda generaziòn de la Linea lombarda.
Interprogèt
[Modifega | modifica 'l sorgent]
- L'è el dÏ di Mort, alegher!
- La pobbia de cĂ Colonetta (I)
- Sui scal (II)
- El cavall de bara (III)
- Primavera (IV)
- Caporetto 1917 (V)
- El gatt del sur Pinin (VI)
- La tosa del borgh (VII)
- El bell maghetta (VIII)
- La mort della Gussona (IX)
- L'è el dÏ di Mort, alegher!
- De lĂ del mur
- Dialogo del Poeta e del Consigliere Delegato
- I deslipp di CĂ mol (X)
- De lĂ del mur (XI)
- La poesia della Olga (XII)
- On mort in pee (XIII)
- Pupin sul trii (XIV)
- I cĂ (XV)
- Grimett al sĂ´ (XVI)
- Tiremm innanz (XVII)
- In strada (XVIII)
- In bottega (XIX)
- A tavola (XX)
- El popò indorment (XXI)
- El popò malaa (XXII)
- Carnevalin (XXIII)
- Dedica del ÂŤCarnevalinÂť (XXIV)
- Lâasen (XXV)
- oldwikisource:I pissatoj vecc de Milan (XXVI)
- A Carlo Porta (XXVII)
- Ripp Witt Elk (XXVIII)
- Anno VIII (XXIX)
- Navili (XXX)
- I tre grint (XXXI)
- Tosann in amor (XXXII)
- Interno di chiesa (XXXIII)
- Finester (XXXIV)
- La giornada de me zio pescaĂš de Lacciarella (XXXV)
- Ciana (XXXVI)
- Avvocatt - 1936 (XXXVII)
- Canzon de Natal (XXXVIII)
- De lĂ del mur