kat

Podobna pisownia: Kat • kat. • katt • kåt • kąt

kat (użycie międzynarodowe)

znaczenia:

symbol

(1.1) chem. symbol. jednostki układu SI aktywności katalitycznej katal

(1.2) jęz. kod ISO 639-3, kod ISO 639-2 (wariant 639-2/T): język gruziński^[1]

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:: (1.1) mol/s; (1.2) kod ISO 639-1: ka, kod ISO 639-2 (wariant 639-2/B): geo, kod Glottolog: geor1243, kod Linguasphere: 74-AAA-a

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:: (1.2) gruz. ქართული (kartuli)

uwagi:

źródła:

↑ kat [w:] ISO 639-3, iso639-3.sil.org, listopad 2023 .

kat (język polski)

wymowa:: ^ⓘ, IPA: [kat], AS: [kat]; homofon: CAD

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba wykonująca wyroki sądowe skazujące na chłostę, tortury lub śmierć; zob. też kat w Wikipedii

(1.2) przen. ktoś, kto katował, znęcał się nad kimś

rzeczownik, forma fleksyjna

(2.1) D. lm od: kata

odmiana:

(1.1-2)

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	kat	kaci
dopełniacz	kata	katów
celownik	katowi / katu^[1]	katom
biernik	kata	katów
narzędnik	katem	katami
miejscownik	kacie	katach
wołacz	kacie	kaci

przykłady:: (1.1) Ku rozczarowaniu tłumu egzekucję na rynku odwołano z powodu choroby kata.; (1.2) [...] Polacy dojrzeli do europejskiego myślenia i własnej gorzkiej świadomości, że byli nie tylko ofiarami, ale i katami w tej wojnie.^[2]

składnia:

kolokacje:

synonimy:: (1.1) oprawca; daw. ceklarz, małodobry; (1.2) oprawca, siepacz

antonimy:: (1.1) skazaniec; (1.2) ofiara

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. kacica, katowa, katownia, katówka, katownik, katowczyk, katusza, katusz, podkaci, kaciapa

zdrobn. kacik, kacię

zgrub. kacisko

czas. katować, zakatować

przym. katowski, kaci, zakatowany

związki frazeologiczne:: stać jak kat nad dobrą duszą • dać go katu • niech mu kat świeci • do kata! • idź do kata!

etymologia:: (1.1) dial. prasł. *katъ; por. czes. kat, dłuż. kat, głuż. kat^[3]; (1.2) od (1.1)

uwagi:

tłumaczenia:

angielski: (1.1) executioner, headsman
baskijski: (1.1) borrero
białoruski: (1.1) кат m; (1.2) кат m
bułgarski: (1.1) екзекутор m, палач m
chorwacki: (1.1) krvnik m
czeski: (1.1) kat m
dolnołużycki: (1.1) wobjesowaŕ m, wobjesaŕ m, kat m
duński: (1.1) bøddel w, skarpretter w
esperanto: (1.1) ekzekutisto
francuski: (1.1) bourreau m
górnołużycki: (1.1) kat m
hiszpański: (1.1) verdugo m
niemiecki: (1.1) Scharfrichter m, Henker m
norweski (bokmål): (1.1) bøddel m, skarpretter m
nowogrecki: (1.1) δήμιος m
portugalski: (1.1) carrasco m
rosyjski: (1.1) палач m
słowacki: (1.1) kat m
średnioangielski: (1.1) manquellere, quellere
ukraiński: (1.1) кат m; (1.2) кат m
węgierski: (1.1) hóhér; (1.2) hóhér
włoski: (1.1) boia m; (1.2) aguzzino m, carnefice m

źródła:

↑ Hasło „kat” w: Wielki słownik ortograficzny, Wydawnictwo Naukowe PWN.
↑ Mariusz Sieniewicz, Czwarte niebo, 2003, Narodowy Korpus Języka Polskiego.
↑ Heinz Schuster-Šewc, Historisch-etymologisches Wörterbuch der ober- und niedersorbischen Sprache, Ludowe nakładnistwo Domowina, Budziszyn 1980–1989.

kat (język afrykanerski)

wymowa:: ^ⓘ

znaczenia:

rzeczownik

(1.1) zool. kot

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

kat (język albański)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) piętro^[1]

odmiana:: (1.1) lp kat, kati; lm kate, katet

przykłady:: (1.1) Banoj në katin e tretë. → Mieszkam na trzecim piętrze.

składnia:

kolokacje:: (1.1) kati i parë → pierwsze piętro

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:: (1.1) ndërtesë

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

↑ Arqile Teta, Fjalor shqip-polonisht. Słownik albańsko-polski, Geer, Tirana 2018, ISBN 9789928074812, s. 304.

kat (język chorwacki)

zapisy w ortografiach alternatywnych:

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) piętro

odmiana:

(1.1)

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	kat	katovi
dopełniacz	kata	katova
celownik	katu	katovima
biernik	kat	katove
wołacz	kate	katovi
miejscownik	katu	katovima
narzędnik	katom	katovima

przykłady:: (1.1) Živim na desetom katu. → Mieszkam na dziesiątym piętrze.

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

kat (język czeski)

wymowa:: ^ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski żywotny

(1.1) kat

odmiana:

(1.1)

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	kat	kati / katové
dopełniacz	kata	katů
celownik	katovi / katu	katům
biernik	kata	katy
wołacz	kate	kati / katové
miejscownik	katovi / katu	katech
narzędnik	katem	katy

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

kat (język dolnołużycki)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) przest. / dial.^[1] kat

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:: (1.1) wobjesowaŕ, wobjesaŕ

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:: czas. katowaś

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

↑ Heinz Schuster-Šewc, Historisch-etymologisches Wörterbuch der ober- und niedersorbischen Sprache, Ludowe nakładnistwo Domowina, Budziszyn 1980–1989.

kat (język duński)

wymowa:: IPA: [ˈkad], Dania: [ˈkɑt] ^ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj wspólny

(1.1) zool. kot (zwierzę domowe)

(1.2) zool. zwierzę drapieżne z rodziny Felidae^[1], o smukłym ciele, miękkiej sierści i długim ogonie

(1.3) bicz, pejcz o rozwidlonej końcówce, zob. nihalet kat

odmiana:: (1.1) en kat, katten, katte, kattene

przykłady:: (1.1) Min kat hedder Konk. → Mój kot nazywa się Konk.; (1.3) Før brug kunne katten lægges i havvand, sådan at saltet blev opsuget af tovenderne.^[2] → Przed użyciem bat mógł być włożony do morskiej wody, aby końcówki sznurów wchłonęły sól.

składnia:

kolokacje:: (1.1) kattemad → karma dla kota • kat mjaver/hvæser → kot miauczy/syczy • hankat → kot płci męskiej • hunkat → kotka • huskat → kot domowy/dachowiec • perserkat → kot perski

synonimy:: (1.1) mis, killing; (1.2) kattedyr; (1.3) pisk

antonimy:: (1.1) hund

hiperonimy:: (1.1) dyr

hiponimy:: (1.1) killing

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:: rzecz. hunkat w

związki frazeologiczne:: leve som hund og kat → żyć jak pies z kotem • købe katten i sækken → kupić kota w worku • ikke en kat • for katten! → do kroćset! • nihalet kat → pejcz • kattejammer → kac • når katten er ude, spiller musene på bordet → gdy kota nie ma, myszy harcują

etymologia:

uwagi:: (1.1-2) zobacz też: zwierzęta w języku duńskim

źródła:

↑ Hasło „Felidae” w: Wikispecies – otwarty, wolny katalog gatunków, Wikimedia.
↑ Wikipedias bidragsydere: Nihalet kat (da). Wikipedia, Den frie encyklopædi, 2006-06-13. [dostęp 2007-01-22].

kat (esperanto (morfem))

wymowa:

znaczenia:

morfem

(1.1) zool. kot

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pochodne:: rzecz. kato, kataĵo, katido, katino, katidino, kateto, kataro, mustelkato, virkato, katherbo; przym. kata; przysł. katpaŝe

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:: Morfem oficjalnie zatwierdzony w roku 1905 (Fundamento de Esperanto). Baza Radikaro Oficiala: grupa 4.

źródła:

kat (język fryzyjski)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj wspólny

(1.1) kot (zwierzę domowe)

odmiana:: (1.1) lm katten, zdrobn. lp katsje; lm katsjes

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

kat (język górnołużycki)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) kat

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:: czas. katować

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

kat (język haitański)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik

(1.1) mapa

liczebnik główny

(2.1) cztery

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:: Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz haitański, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.

kat (język maurytyjski)

wymowa:

znaczenia:

liczebnik główny

(1.1) cztery, 4

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:: licz. katriem

związki frazeologiczne:

etymologia:: franc. quatre

uwagi:

źródła:

kat (język neo)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik

(1.1) zool. kot

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

kat (język niderlandzki)

wymowa:: ^ⓘ ^ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kot (zwierzę domowe)

(1.2) bot. czuwaliczka jadalna

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:: (1.2) arab. قات

uwagi:

źródła:

kat (język romski)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nożyczki

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:: Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz romski, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.

kat (język słowacki)

wymowa:: ^ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski żywotny

(1.1) kat

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:: rzecz. katovstvo n; przym. katovský; przysł. katovsky

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:

kat (język turecki)

wymowa:: ^ⓘ

znaczenia:

rzeczownik

(1.1) piętro, kondygnacja

(1.2) warstwa, powłoka

(1.3) fałda, zagięcie

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:: (1.1) alt kat • üst kat • iki kat • asma kat • zemin kat • birinci kat; (1.3) kat yeri

synonimy:: (1.2) tabaka

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:: (1.1) zemin

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:: zobacz też: Indeks:Turecki - Fałszywi przyjaciele

źródła:

kat (volapük)

wymowa:

znaczenia:

rzeczownik

(1.1) zool. kot

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

źródła:: Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz volapük, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.

[1] kat [w:] ISO 639-3, iso639-3.sil.org, listopad 2023 .

[2] Hasło „kat” w: Wielki słownik ortograficzny, Wydawnictwo Naukowe PWN.

[3] Mariusz Sieniewicz, Czwarte niebo, 2003, Narodowy Korpus Języka Polskiego.

[4] Heinz Schuster-Šewc, Historisch-etymologisches Wörterbuch der ober- und niedersorbischen Sprache, Ludowe nakładnistwo Domowina, Budziszyn 1980–1989.

[T-5] Arqile Teta, Fjalor shqip-polonisht. Słownik albańsko-polski, Geer, Tirana 2018, ISBN 9789928074812, s. 304.

[6] Heinz Schuster-Šewc, Historisch-etymologisches Wörterbuch der ober- und niedersorbischen Sprache, Ludowe nakładnistwo Domowina, Budziszyn 1980–1989.

[Felidae-7] Hasło „Felidae” w: Wikispecies – otwarty, wolny katalog gatunków, Wikimedia.

[8] Wikipedias bidragsydere: Nihalet kat (da). Wikipedia, Den frie encyklopædi, 2006-06-13. [dostęp 2007-01-22].

[1]

[1]

[2]

[3]

[1]

[1]

[1]

[2]