1735.

1735.. po kalendarima
Gregorijanski	1735.. (MDCCXXXV)
Ab urbe condita	2488.
Islamski	1147–1148.
Iranski	1113–1114.
Hebrejski	5495–5496.
Bizantski	7243–7244.
Koptski	1451–1452.
	Hindu kalendari
• Vikram Samvat	1790–1791.
• Shaka Samvat	1657–1658.
• Kali Yuga	4836–4837.
	Kineski
• Kontinualno	4371–4372.
• 60 godina	Yin Drvo Zec; (od kineske Ng.)
Holocenski kalendar	11735.
	p • r • u
	Podrobnije: Kalendarska era

Milenijum:	2. milenijum
Vjekovi:	17. vijek – 18. vijek – 19. vijek
Decenija:	1700-e 1710-e 1720-e – 1730-e – 1740-e 1750-e 1760-e
Godine:	1732 1733 1734 – 1735 – 1736 1737 1738

Ovo je članak o godini 1735.

Godina 1735 (MDCCXXXV) bila je redovna godina koja počinje u subotu po gregorijanskom kalendaru odn. redovna godina koja počinje u srijedu po julijanskom kalendaru.

Događaji

Januar/Siječanj – Mart/Ožujak

15. 1. (4. 1. po j.k.)^[1] - Umro cetinjski mitropolit Danilo, nasleđuje ga rođak Sava Petrović Njegoš (1735-50 i 1766-81).
17. 1. - Alvise Pisani je novi mletački dužd (do 1741), nakon Carla Ruzzinija.
30. 1. - Na Korzici proglašavaju nezavisnost od Đenovske republike, donesen je ustav koji se smatra prvim demokratskim.
3. 2. - Holandski brodovi 't Vliegend Hert i Anna Catherina su se na putu za Aziju nasukali na estuaru Scheldta: izgubljeno je 256 mornara i sanduci zlatnika i srebrnjaka (do 1981).
februar - Hapšenje portugalskih izaslanika u Madridu vodi izbijanju Španjolsko-portugalskog rata (1735-1737), koji će se voditi u Bandi Oriental ("Istočnoj obali"), današnjem Urugvaju. Britanci daju defanzivnu podršku Portugalu.
14. 2. (3. 2. po j.k.) - Karl Friedrich, vojvoda od Holstein-Gottorpa osnovao Orden Svete Ane u čast svoje pokojne supruge Ane Petrovne: dinastički, kasnije i ruski carski orden.
18. 2. - William Pitt Stariji, budući britanski premijer, ulazi u parlament, pošto mu je brat prepustio jedan od dva mandata koji je dobio na izborima.
9. 3. - Rat za poljsko nasljedstvo (RzPN): Španski Burboni zauzimaju Messinu na Siciliji.
21. 3. (10. 3. po j.k.) - Ugovor iz Gandže: rusko-iranski defanzivni savez, Rusi vraćaju kavkaske posede (Derbent i Baku, osvojeni 1722-23), odriču se pretenzija na južnu obalu Kaspija, moraju se povući na levu obalu Tereka. Obavezu rušenja tvrđave Svetog Krsta ispunjavaju do jeseni, kada se kozaci i dr. sele u novu tvrđavu Kizljar, koja postaje prva tačka Kavkaske linije.

April/Travanj – Jun/Lipanj

13. 4. - Nakon abdikacije cara Nakamikada, njegov sin Teruhito postaje japanski car Sakuramachi (do abdikacije 1747).
proleće^[2] - Bački Srbi, pod uticajem episkopa Visariona Pavlovića i zbog raznih zloupotreba činovništva, prestaju davati komorske i spahijske dažbine - otpor će biti slomljen, ali će biti donet Traunov urbar.^[3]
proleće - Ustanak seljaka više nacija u Bekeškoj županiji i Banatu, na čelu Srba je Pera Segedinac - planirao je predati Arad ustanicima, ali je zavera otkrivena ranije i on je uhapšen^[4] i brutalno pogubljen dogodine. Do pokreta je došlo i u Bačkoj, gde je nejasna uloga episkopa Visariona Pavlovića.^[5]
maj - Protosinđel Serafion pogreben u niškoj crkvi Sv. Nikole.^[6]
maj - RzPN: Vojska španskih Burbona stiže sa juga na sever Italije - sa Francuzima i Sardincima potiskuju Austrijance.
18. 5. - Mitropolit Vićentije uspeo u Beču da car izda zaštitno pismo (Continuatorio-protectorium Decretum privilegiorum) - slično diplomi iz 1715, narod se može žaliti caru na povrede privilegija.^[7]
5. 6. - Umire vijetnamski car Lê Thuần Tông, nasleđuje ga Lê Ý Tông (do 1740).
8. 6. - RzPN, Rajnski pohod (→ ru): ruski korpus na čelu sa Lacyjem kreće iz Poljske - car Karlo VI je dao dozvolu za prvi prolazak ruskih snaga kroz Rajh.
19. 6. - Osmansko-persijski rat: Bitka kod Yeghevārda je težak poraz osmanske vojske od strane Naderove prethodnice, Gandža i Tbilisi se ubrzo predaju Persijancima.
25. 6. - U Velikoj Britaniji je na snazi Zakon o autorskim pravima gravera, nazvan i Hogarthov zakon, po umetniku koji je za njega lobirao. On istog dana objavljuje seriju gravira "Put jednog razvratnika".

Jul/Srpanj – Septembar/Rujan

3. 7. - Španjolski princ Karlo se u Palermu krunisao za kralja Napulja i Sicilije - papa nije priznavao Karla za suverena Napulja, papinskog lena, što je zaobiđeno jer Sicilija ima apostolsku legaciju i pravnu autonomiju od pape.
jul - Narodno-crkveni sabor u Karlovcima: traži se ukidanje samovlasnog razrezivanja poreza i eksploatisanja naroda od strane spahija, šalju delegaciju u Beč.
12. 8. - Hekimoglu Ali-paša smenjen kao veliki vezir (vratiće se još dva puta).
14. 8. - John Peter Zenger postaje simbol slobode štampe u gradu Njujorku, nakon što je oslobođen optužbe za klevetu guvernera kolonije, jer istina nije kleveta.
15. 8. - Ruski korpus se priključio carskoj vojsci kod Heidelberga.
23. 8. - U Parizu izvedena Rameauova opera-balet Les Indes galantes
1. 9. - RzPN: Španci zauzimaju nakon opsade habsburšku Mirandolu u Italiji.
4. 9. - Abu l-Hasan Ali I je uz pomoć alžirskog deja pobedio svog ujaka, tuniskog beja Al-Husayn I ibn Alija (i sam je srušen uz alžirsku pomoć 1756).
22. 9. - Robert Walpole se uselio u uvećano zdanje u 10 Downing Street.

Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac

3. 10. - Sklopljeno preliminarno primirje kojim je okončan Rat za poljsko nasljedstvo, formalni kraj Bečkim ugovorom 1738 (čeka se smrt velikog vojvode Toskane, Gian Gastone de' Medicija, 1737),
- španski princ Karlo je prepustio nasledstvo Toskane lorenskom vojvodi Franji, u zamenu za (potvrdu) Napulja i Sicilije;
- Karlo prepušta Parmu i Pjačencu Habsburškom carstvu (do 1748), kojem se vraća i većina severnoitalijanskih poseda, priznaje se Pragmatička sankcija.
- Lorenu i vojvodstvo Bar doživotno dobija nesuđeni poljski kralj Stanisław Leszczyński, zatim pripadaju Francuskoj (1766);
8. 10. - Nakon smrti cara Yongzhenga kinesko ćingovsko prijestolje preuzima njegov sin Hongli, kasnije poznat kao car Qianlong ("Trajna istaknutost"). Prvi posao je gušenje Pobune Miao, plemena na jugozapadu carstva.
13. 10. - Osmanlije daju Jerevan Persijancima u zamenu za prekid opsade Karsa.
14. 10. - Španci započinju opsadu portugalske Colónie do Sacramento u dan. Urugvaju - do 1737, bez uspeha.
oktobar - Na severnoj osmanskoj granici uvedena neka opterećenja za zaime i spahije, koji su ranije "po svojoj volji gospodarili zemljom i rajom" - deo napora za očuvanje timarskog sistema. Zapadne nahije izgleda nisu obuhvaćene ovom pojavom.^[8]
20. 10. - Bitka kod Klausena je među poslednjim okršajima u Ratu za poljsko nasledstvo: habsburška pobeda nad Francuzima u Nemačkoj, koji do kraja meseca napuštaju prostor severno od Mosella, pre nego što je stigla vest o primirju.
jesen - Pobuna graničara u Posavskoj granici, koji su trebali biti poslani u Italiji.^[4]
novembar - Austrijanci povratili Milano nakon dve godine.
novembar - Poslate su pozivnice persijskim dostojanstvenicima za koroltaj u januaru 1736, na kojem će general Nader biti proglašen za vladara.
25. 11. - U Moskvi je izliveno Car-zvono, ukrašavanje traje do 1737, kada je požar doveo do oštećenja i upadanja u jamu u kome je izliveno.
19. 12. - Osmogodišnji španski princ Luis je zaređen za nadbiskupa Toleda i primata Španije - najmlađi kardinal u istoriji.
kraj godine - Rusko Carstvo, koristeći kao povod upade Krimskog Kanata na svoju teritoriju, započinje rat protiv Osmanskog Carstva kome će se također priključiti i Habsburška Monarhija. Iz Bosne će u ovaj rat otići 10.000 vojnika na čelu sa Bećir-pašom Čengićem, većina je stradala.^[9]
1735/36 - Pobuna u šidskom kapetanatu Podunavske granice.^[10]

Kroz godinu

Car odobrio prijedloge slavonskog gen. Khevenhüllera za poboljšanje položaja krajišnika, ali stvari se razvlače.^[11] Krajiška baština: "Od 1735. postupno se sužava dotad gotovo neograničeno pravo raspolaganja imanjem, a istodobno se povećavaju voj. obveze krajišnika."
Vlasti dopustile da se u Varaždinskom generalatu bira osmorica sudaca (octoviri, kasnije deputirci) za rješavanje sporova i staranje o redu i miru; također vraćene stare plaće vojnicima, ali Krajina je i dalje nemirna.^[12]
Zagrebački i senjski biskup zabranjivali karlovačkom i kostajničkom vladici da obilaze svoje vernike u generalatu i Banskoj krajini.^[13]
Pokret kolona u primorskoj mletačkoj Dalmaciji: sukob seljaka Sutomišćice sa zadarskim samostanom sv. Dominika koji im je zahvatio dio zemljišta, uskoro slični sukobi na zadarskim otocima, oko Šibenika i u Kaštelima kod Trogira.^[14]
Mletački providur u Dalmaciji Zorzi Grimani izdao dekret po kome nijedan pravoslavni sveštenik nije mogao vršiti svoje službe bez priznanja prelata katoličkog obreda^[1] Savinski arhimandrit Leontije Avramović je predlagan od dalmatinskih i bokeških Srba za mitropolita, čemu se usprotivio zadarski nadbiskup Vićentije Zmajević.^[15]
Ruski uticaj u književnosti i bogosluženju preovladao među Srbima: u šabačkom distriktu od 16 sveštenika samo trojica znaju čitati po "starinski" tj. srpsko-slovenski.^[16]
Pad broja stanovnika u habsburškoj Srbiji: od 1721. do sada, u paraćinskom okrugu od 341 sesije ostalo 238.^[2]
c. Prva islamizacija u Gornjoj Moravi i Izmorniku na Kosovu, ili nešto kasnije.^[17]
U Dalmaciji osnovana Franjevačka provincija Presvetog Otkupitelja. Franjevci osnovali tiskaru u Osijeku.
Na ušću Ora u Ural osnovan Orenburg - danas se tu nalazi Orsk a Orenburg je pomeran nizvodno do 1743.
U Villeretu, Kneževska biskupija Basel, osnovana časovničarska firma Blancpain.
U Štajerskoj počinje proizvodnja ulja iz bundevinih semenki (→ Bučino ulje).
Španjolska škola jahanja: u Beču izgrađena Zimska škola jahanja.
Nauka i tehnika:
- Švedski učenjak Carolus Linnaeus objavljuje prvo izdanje knjige Systema Naturae kojim je ustanovljena moderna taksonomija u biologiji.
- Švedski kemičar Georg Brandt otkriva kobalt.
- Latituda: John Harrison je napravio marinski hronometar H1, testira ga sledeće godine. Istovremeno, Francuska geodezička misija na Ekvator putuje u dan. Ekvador da bi izmerila luk stepena geografske dužine.
- George Hadley objašnjava vjetrove pasate, što tada prolazi nezamijećeno (→ Hadleyjeva ćelija)
- Leonhard Euler daje rešenje Baselskog problema iz matematičke analize, kao i problema Sedam mostova Königsberga, temelj teorije grafova i nagoveštaj topologije.

Rođenja

Glavni članak: :Kategorija:Rođeni 1735.

1. 1. - Paul Revere, američki patriota i industrijalac († 1818)
1. 2. - József Alvinczi, habsburški feldmaršal († 1810)
23. 5. - Charles-Joseph de Ligne, habsburški feldmaršal († 1814)
28. 5. - François Christophe Kellermann, maršal Francuske († 1820)
30. 10. - John Adams, drugi predsednik SAD († 1826)
9. 11. - Bernard Zamanja, pjesnik latinist († 1820)
Nikanor Bogunović Skočić, arhimandrit Krke, vikar Dalmacije († 1792)

Smrti

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1735.

5. 1. - Carlo Ruzzini, mletački dužd (* 1653)
27. 2. - John Arbuthnot, britanski lekar, pisac, polihistor (* 1667)
25. 3. - Daniel Gottlieb Messerschmidt, istraživač Sibira (* 1685)
8. 4. - Ferenc II Rákóczi, mađarski plemić, bivši knez Erdelja (* 1676)
15. 7. - Robert de Cotte, arhitekt (* 1656)
23. 8. - Matija Zmajević, ruski admiral (* 1680)
6. 9. - Džono Restić, dubrovački ljetopisac (* 1672)
8. 10. - Car Yongzheng iz kineske dinastije Qing (* 1678)
Danilo I Petrović-Njegoš, vladika Crne Gore (* ca. 1670)

Reference

1 2 Ćorović. Istorija srpskog naroda - Ruski uticaj u Crnoj Gori i susedstvu. rastko.rs
1 2 Ćorović. Istorija srpskog naroda - Ruski uticaj među Srbima. rastko.rs
↑ Istorija s. n. IV-1, 175
1 2 Istorija s. n. IV-1, 172
↑ Historija n. J. II, 1051
↑ Istorija s. n. IV-1, 104
↑ Istorija s. n. IV-1, 131
↑ Istorija s. n. IV-1, 96
↑ Historija n. J. II, 1325
↑ Istorija s. n. IV-1, 172-3
↑ Historija n. J. II, 1045
↑ Historija n. J. II, 1050
↑ Istorija s. n. IV-1, 185
↑ Historija n. J. II, 1234
↑ Komar, Goran. Svetouspenski manastir Savina u Meljinama kod Herceg-Novog. rastko.rs
↑ Istorija s. n. IV-1, 140
↑ Bogdanović. Knjiga o Kosovu. rastko.rs

Literatura

Historija naroda Jugoslavije II, Školska knjiga Zagreb, 1959
Istorija srpskog naroda, Četvrta knjiga, prvi tom, Srbi u XVIII veku, SKZ Beograd 1986 (IV-1)

Vanjske veze

[ĆorISN-RuskiUt-1] 1 2 Ćorović. Istorija srpskog naroda - Ruski uticaj u Crnoj Gori i susedstvu. rastko.rs

[ĆorISN-RuskiUtSrb-2] 1 2 Ćorović. Istorija srpskog naroda - Ruski uticaj među Srbima. rastko.rs

[3] Istorija s. n. IV-1, 175

[isniv1172-4] 1 2 Istorija s. n. IV-1, 172

[5] Historija n. J. II, 1051

[6] Istorija s. n. IV-1, 104

[7] Istorija s. n. IV-1, 131

[8] Istorija s. n. IV-1, 96

[9] Historija n. J. II, 1325

[10] Istorija s. n. IV-1, 172-3

[11] Historija n. J. II, 1045

[12] Historija n. J. II, 1050

[13] Istorija s. n. IV-1, 185

[14] Historija n. J. II, 1234

[15] Komar, Goran. Svetouspenski manastir Savina u Meljinama kod Herceg-Novog. rastko.rs

[16] Istorija s. n. IV-1, 140

[17] Bogdanović. Knjiga o Kosovu. rastko.rs

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]