Cornaux
| Cornaux | |
|---|---|
| Basisdate | |
| Staat: | Schwiiz |
| Kanton: | Nöieburg (NE) |
| Bezirk: | (Dr Kanton Nöieburg kÀnnt sit 2018 kÀ Bezirk me.) |
| BFS-Nr.: | 6451 |
| Poschtleitzahl: | 2087 |
| Koordinate: | 568142Â /Â 209847 |
| Höchi: | 440 mÂ ĂŒ. M. |
| FlĂ€chi: | 4.72 kmÂČ |
| Iiwohner: | 1684 (31. DezÀmber 2025) |
| Website: | cornaux.ch |
| Charte | |
Curnau, uf Französisch Cornaux und im Patois [kÉrËno], isch e Gmai vom Kanton Nöieburg.
Geografi
[Ă€ndere | QuĂ€lltĂ€xt bearbeite]Cornaux isch e Dorf am FueĂ vum Jura. Es lyt i der Nechi vom Fluss Zyl, hĂŒt em Zylkanal, zwischen em Nöieburgersee un em Bielersee.
Dr Bann umfasst 46 ProzÀnt landwirtschaftligi Flechi, 22 ProzÀnt Wald un 32 ProzÀnt Sidligsflechi.
D Nochbergmaine sin Cressier im Nordoschte, Saint-Blaise im Weschten un La TĂšne im Siden. Ănet em Zylkanal isch d BĂ€rner Gmei Gals.
Gschicht
[Ă€ndere | QuĂ€lltĂ€xt bearbeite]Bi Curnau het me Ă€n bedĂŒĂŒtendi archĂ€ologischi Fundstell vo der iisezitleche LatĂšne-Kultur gfunde. Es het dört dozmol en Brugg us Holz ĂŒber d Zyl gha.
S Dorf Cornaux isch zum erschte Mol gnÀnnt wore anne 1212 as Curnaul.
Syt 1648 isch Nöieburg Firschtetum un ab 1707 dur Personalunion mit em Chenigrych PreuĂe verbunde gsii. Anne 1806 isch s Biet an Frankrych unter em Napoleon I. abdrĂ€tte wore. Im Zug vum Wiener Kongress isch s anne 1815 an d Schwyz chuu, doderby sin d Chenig vu PreuĂe aber bis zum Nöieburgerhandel 1857 au Firschte vu Nöieburg blibe.
Bi der Zwöite JuragwÀsserkorrekzion isch d Zyl uusbaggeret und zum grössere Zylkanal gmacht worde.
Bis Ănds 2017 isch Curnau im Bezirk Nöieburg gsi; dĂ€nn het der Kanton d Bezirk ufghobe, und sider sind d Gmeinde dirĂ€kt under de Nöieburger Kantonsbehörde.
Bevelkerig
[Ă€ndere | QuĂ€lltĂ€xt bearbeite]QuĂ€lle: Bundesamt fĂŒr Statistik 2005[1]
| Johr | 1850 | 1860 | 1870 | 1880 | 1888 | 1900 | 1910 | 1920 |
| Yywohner | 459 | 469 | 386 | 401 | 469 | 522 | 514 | 464 |
| Johr | 1930 | 1941 | 1950 | 1960 | 1970 | 1980 | 1990 | 2000 |
| Yywohner | 460 | 402 | 405 | 521 | 1112 | 1255 | 1545 | 1473 |
Dr UuslÀnderaadail isch 2010 bi 10,3 ProzÀnt glÀge.
Religion
[Àndere | QuÀlltÀxt bearbeite]49,3 ProzÀnt vo dr Yywooner sin evangelisch-reformiert, 17,7 ProzÀnt sin römisch-katholisch (Stand 2000).
Bolitik
[Ă€ndere | QuĂ€lltĂ€xt bearbeite]Bi dr Nationalrootswahle 2011 het s des Ergebnis gee: BDP 2,5 %, CVP 2,8 %, FDP 32,5 %, GrĂŒeni 19,3 %, PdA 1,9 %, SP 16,3 %, SVP 20,6 %.
Dr GmaindsbresidÀnti isch d Isabelle Weber, PLR / FDP (Stand 2017).
Wirtschaft
[Àndere | QuÀlltÀxt bearbeite]Z Curnau isch de RÀbbou wichtig.
E Deil vu der grosse Ălraffineri vo Cressier isch uf em Bode vo Cornau. D Gmeind het e ZimĂ€ntfabrigg und grossi Chiisgruebe.
Am Zylkanal isch e Fabrigghafe.
Sproch un DialÀkt
[Àndere | QuÀlltÀxt bearbeite]Bi dr Volkszellig 2000 hÀn vu dr 1473 Yywohner 87,7 % Franzesisch as Hauptsproch aagee, 5,4 % Dytsch, 0,9 % Italienisch un 5,9 % anderi Sproche.
Dr alt frankoprovenzalisch Patois isch wahrschyns Ăndi 19./Aafangs 20. Jh. uusgstorbe. Ergebnis us dr Volkszellige vu 1990 un 2000, wu zum Dail Lyt Patois as Sproch aagchryzlet hĂ€n, gĂ€lte in dr Sprochwisseschaft as Artefakt un hĂ€n ihre Ursprung ender in statistische FĂ€hler oder ass d Lyt unter âPatoisâ ihr Regionalfranzesisch verstehn.[2][3]
Literatur
[Àndere | QuÀlltÀxt bearbeite]- Michel Egloff, Olivier Girardbille: Cornaux.. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz.
Weblink
[Ă€ndere | QuĂ€lltĂ€xt bearbeite]FueĂnote
[Ă€ndere | QuĂ€lltĂ€xt bearbeite]- â Bundesamt fĂŒr Statistik: Eidgenössische VolkszĂ€hlung 2000: Bevölkerungsentwicklung der Gemeinden 1850â2000. Bern 2005 (Online uf bfs.admin.ch (Site cha nĂŒme abgrĂŒeft wĂ€rde; Suche im Webarchiv) , Date im Aahang (Site cha nĂŒme abgrĂŒeft wĂ€rde; Suche im Webarchiv) )
- â Andres Kristol: Que reste-t-il des dialectes gallo-romans de Suisse romande?. In: Jean-Michel Eloy (Hg.).: Evaluer la vitalitĂ©. VariĂ©tĂ©s dâoĂŻl et autres langues. UniversitĂ© de Picardie / Centre dâEtudes Picardes, Amiens 1998, S. 101â114
- â Pierre Knecht: Die französischsprachige Schweiz. In: Hans Bickel, Robert SchlĂ€pfer (Hg.): Die viersprachige Schweiz. SauerlĂ€nder, Aarau/Frankfurt/Salzburg 2000, S. 139â176

