Zum Inhalt springen

Gorgier

Us der alemannische Wikipedia, der freie DialÀkt-Enzyklopedy
Gorgier
Wappe vo Gorgier
Wappe vo Gorgier
Basisdate
Staat:Schwiiz
Kanton:Nöieburg (NE)
Bezirk:(Dr Kanton Nöieburg kÀnnt sit 2018 kÀ Bezirk me.)
BFS-Nr.:6410i1Expression-FĂ€hler: Nit erkannt Satzzeiche „[“f4
Poschtleitzahl:2023
Koordinate:549861 / 195151Koordinate: 46° 54â€Č 20″ N, 6° 46â€Č 50″ O; CH1903: 549861 / 195151
Höchi:491 mÂ ĂŒ. M.
FlĂ€chi:13.97 kmÂČ
Iiwohner:2021 (31. DezÀmber 2017)
Website:gorgier.ch
ChĂąteau de Gorgier
ChĂąteau de Gorgier

ChĂąteau de Gorgier

Charte
Gorgier (Schweiz)
Gorgier (Schweiz)
Gorgier
Gorgier
ww
d Laag vo der frĂŒenere Gmeind Gorgier im ehemolige Nöieburger Bezirk Boudry

Gorgier (frankoprovenzalisch [gɔrˈdziː]) isch en Ortschaft im Kanton Nöueburg.

Gorgier lyt am Nöieburgersee. Zu der alte gmeind hĂ€n au no dr Wyler Chez-le-Bart (450 mÂ ĂŒ. M.) un s nei Quartier DerriĂšre-Moulin (520 mÂ ĂŒ. M.) ghert. Dr frĂŒener Gmeindbann het 33 ProzĂ€nt landwirtschaftligi Flechi, 58 ProzĂ€nt Wald und 9 ProzĂ€nt Sidligsflechi umfasst.

Uf em Piet vu Gorgier ligt de grescht Dail vum Creux du Van.

Gorgier isch zum erschte Mol gnÀnnt wore anne 1252 as de Corgie.

D Burg vo Gorgier chunt us em Middelalter. Si isch s ZÀntrum vo der Grundherrschaft Gorgier gsi. 1344 isch Gorgier an Nöieburg cho.

Syt 1648 isch Nöueburg Firschtetum un ab 1707 dur Personalunion mit em Chenigrych Preuße verbunde gsii. Anne 1806 isch s Biet an Frankrych unter em Napoleon I. abdrĂ€tte wore. Im Zug vum Wiener Kongress isch s anne 1815 an d Schwyz chuu, doderby sin d Chenig vu Preuße aber bis zum Nöueburgerhandel 1857 au Firschte vu Nöueburg blibe.

Ufe erscht JĂ€nner 2018 het Gorgier zĂ€me mit de Nochbergmeinde Bevaix, Saint-Aubin-Sauges, Montalchez, Vaumarcus und Fresens die nöji grossi Gmeind La Grande BĂ©roche bildet. Derby isch d Roose im Wappebild, wo vo der alte Herrschaft vo StĂ€ffis hĂ€r chunt, au is nöie Gmeindwappe vo der Grossgmeind ĂŒbernoo worde.

QuĂ€lle: Bundesamt fĂŒr Statistik 2005[1]

Johr18501860187018801888190019101920
Yywohner86698499110189391002914919
Johr19301941195019601970198019902000
Yywohner867958101210251173137718491775

Dr UuslÀnderaadail isch 2010 bi 3,9 ProzÀnt.

58,8 ProzÀnt vo dr Yywooner sin evangelisch-reformiert, 23,4 ProzÀnt sin römisch-katholisch (Stand 2000).

Bi dr Nationalrootswahle 2011 het s des Ergebnis gee: BDP 2,0 %, CVP 1,3 %, FDP 30,0 %, GrĂŒeni 11,3 %, PdA 1,5 %, SP 21,6 %, SVP 17,1 %.

Gorgier isch es tradizionells Puuredorf. Es git RÀbbÀrge und uf de JurabÀrgen obe Alpsennereie.

Sproch un DialÀkt

[Àndere | QuÀlltÀxt bearbeite]

Bi dr Volkszellig 2000 hÀn vu dr 1775 Yywohner 97,7 ProzÀnt Franzesisch as Hauptsproch aagee, 1 ProzÀnt Dytsch, 0,3 % Italienisch un 1 ProzÀnt anderi Sproche.

Dr alt frankoprovenzalisch Patois isch wahrschyns Ändi 19./Aafangs 20. Jh. uusgstorbe. Ergebnis us dr Volkszellige vu 1990 un 2000, wu zum Dail Lyt Patois as Sproch aagchryzlet hĂ€n, gĂ€lte in dr Sprochwisseschaft as Artefakt un hĂ€n ihre Ursprung ender in statistische FĂ€hler oder ass d Lyt unter „Patois“ ihr Regionalfranzesisch verstehn.[2][3]

 Commons: Gorgier – Sammlig vo Multimediadateie
  1. ↑ Bundesamt fĂŒr Statistik: Eidgenössische VolkszĂ€hlung 2000: Bevölkerungsentwicklung der Gemeinden 1850–2000. Bern 2005 (Online uf bfs.admin.ch (Site cha nĂŒme abgrĂŒeft wĂ€rde; Suche im Webarchiv) , Date im Aahang (Site cha nĂŒme abgrĂŒeft wĂ€rde; Suche im Webarchiv) )
  2. ↑ Andres Kristol: Que reste-t-il des dialectes gallo-romans de Suisse romande?. In: Jean-Michel Eloy (Hg.).: Evaluer la vitalitĂ©. VariĂ©tĂ©s d’oĂŻl et autres langues. UniversitĂ© de Picardie / Centre d’Etudes Picardes, Amiens 1998, S. 101–114
  3. ↑ Pierre Knecht: Die französischsprachige Schweiz. In: Hans Bickel, Robert SchlĂ€pfer (Hg.): Die viersprachige Schweiz. SauerlĂ€nder, Aarau/Frankfurt/Salzburg 2000, S. 139–176