Edukira joan

Boësses

Boësses
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Erdialdea-Loira Harana
Departamendua Loiret
BarrutiPithivierseko barrutia
Kantonamenducanton of Puiseaux
Izen ofizialaBoësses
Boësse
Posta kodea45390
Geografia
Koordenatuak48°09′03″N 2°26′51″E / 48.1508°N 2.4475°E / 48.1508; 2.4475
Mapa
Azalera13,13 km²
Altitudea91 m, 128 m eta 115 m
MugakideakÉchilleuses, Gaubertin, Givraines eta Beaumont-du-Gâtinais
Demografia
Biztanleria384 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 174 (%45,9) (%54,1) 205 alt_right
Dentsitatea29 bizt/km²

Boësses Frantziako udalerria da, Loiret departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. Azken erroldaren arabera 384 biztanle zituen 13,1 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Échilleuses, Gaubertin, Givraines eta Beaumont-du-Gâtinais.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
BoëssesBoësses
Població amb 340 habitants (2000)Échilleuses (1,3 km)
Població amb 263 habitants (2000)Gaubertin (3,7 km)
Població amb 988 habitants (2000)Auxy (4,3 km)
Població amb 210 habitants (2000)Grangermont (4,6 km)
Població amb 337 habitants (2000)Bromeilles (5,2 km)
Població amb 316 habitants (2000)Égry (5,5 km)
Població amb 343 habitants (2000)Givraines (6,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Parisko arroaren hego-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak, batez ere udaberrian (120-150 mm); negu hotza (3,5 °C))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,8 °C-koa da, 15,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 671 mm-koa da, urtarrilean 1,1 euri-egun eta uztailean 7,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Ladon_(Loiret) udalerrian dago, 17,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,7 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 685,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,3 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -21,5 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 17an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,3 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,8 °C) eta hotzena urtarrila (4,0 °C). Urteko prezipitazioa 694 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (69 mm) eta lehorrena martxoa (49 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,25 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,5 °C) baino 1,5 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2023 izan zen (12,7 °C) eta hotzena 1963 (9,3 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Boësses)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.0 4.3 7.4 10.3 14.1 17.6 19.8 19.4 15.3 11.5 7.2 4.6 11.3
Pilatutako prezipitazioa (mm) 54 50 49 53 67 54 57 54 54 65 66 69 694
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,9+0,2+1,0+0,9+1,0+1,1+1,1+1,3−0,2+0,1+0,8+0,8
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,5 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

2007an Boësses udalerrian erroldatutako biztanleak 368 ziren. Familiak 140 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 48 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 56 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea20030040050060070080090010001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 205 gizon, 174 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
4.88
 
80-84
 
10.92
6.83
 
75-79
 
8.62
4.88
 
70-74
 
8.05
2.44
 
65-69
 
5.75
11.71
 
60-64
 
2.87
14.63
 
55-59
 
8.05
7.32
 
50-54
 
2.87
4.88
 
45-49
 
5.75
4.88
 
40-44
 
14.94
2.44
 
35-39
 
5.75
2.44
 
30-34
 
2.87
7.32
 
25-29
 
5.75
2.44
 
20-24
 
0.00
10.24
 
15-19
 
2.87
5.37
 
10-14
 
2.87
2.44
 
5-9
 
2.87
4.88
 
0-4
 
9.20
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Boësses udalerrian 384 biztanle zeuden eta 187 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,05 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 40,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[10]

384biztanle
187elkarbizitza-unitate
2,05lagun elkarbizitza-unitateko
111familia
Udalerria
% 27
% 24
% 8
% 41
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 111 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (51). Guraso bakarreko 15 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 66 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

45
51
15
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 38,0), erdi-mailako lanbideak (% 21,4), enplegatuak (% 21,4), goi-mailako langileak (% 13,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 38,0) Loiret departamenduko batez bestekoaren (% 31,3) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 13
% 22
% 22
% 38
Loiret
% 12
% 16
% 15
% 16
% 31
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 233 etxebizitza zeuden. Horietatik 187 egoitza nagusi ziren, 33 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 13 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (230), eta apartamentuak gutxi ziren (3). Egoitza nagusietatik 168 beren jabearen bizilekuak ziren, 13 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 6 doan lagata.[11]

233etxebizitza
187egoitza nagusi
230etxe
3apartamentu

Etxebizitza multzoa

187
33
Egoitza nagusia (187)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (33)Hutsik (13)

Etxe mota

230
Etxea (230)Apartamentua (3)

Jabetza egoera

168
Jabeak (168)Alokairuan (13)Doan lagata (6)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (98).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik98
1919-194522
1946-197020
1971-199020
1991-200517
2006-20208

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (101). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (72 etxebizitzatan). 119 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 92 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 86tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela5
2 gela2
3 gela28
4 gela51
5 gela edo gehiago101

Berogailu mota

52
72
57
Fuel-olioa (52)Elektrizitatea (72)Gas botila (6)Bestelakoak (57)

Aparkalekua eta ibilgailuak

119aparkalekua
92ibilgailu 1
86ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 232 biztanleetatik 194 aktibo ziren (% 83,6), horietako 169 lanean (% 72,8) eta 25 langabezian (aktiboen % 12,9).

23215-64 urteko biztanle
% 83,6aktibo
% 72,8lanean
% 12,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 68,8
25-54 urte% 91,7
55-64 urte% 75,0
Gizonak% 84,0
Emakumeak% 83,2

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 27,3
BEPC, brebeta% 0,0
CAP-BEP% 3,6
Batxilergoa% 18,6
Goi-mailako +2% 15,6
Goi-mailako +3/4% 15,4
Goi-mailako +5% 11,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 12,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

38 ez-aktibotik 10 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 26,3), 14 erretiraturik zeuden (% 36,8) eta 14 bestelako ez-aktibo ziren (% 36,8).

Ez-aktiboak

% 26
% 37
% 37
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 22
% 22
% 35
% 19
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 17 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 169 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

17enplegu udalerrian
% 52,9soldatapeko
% 47,1ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.960 eurokoa zen.

26.960 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.800 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 7 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 3 iturginak eta 1 higiezinen agentzia.[13]

2000. urtean Boësses udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden, 760 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1977ko maiatzaren 1an eta 2022ko martxoaren 31an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,3 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre (2010eko ekainaren 18a), «Les types de climats en France, une construction spatiale», Cybergéo : revue européenne de géographie (Frantsesez), 501, doi:10.4000/cybergeo.23155.
  2. ↑ Dubreuil, Vincent (2022ko otsaila), «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen», La Météorologie (Frantsesez), 116, doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012.
  3. ↑ «Le climat en France hexagonale et Corse», meteofrance.com (Frantsesez).
  4. ↑ «Réglementation environnementale RE2020», ecologie.gouv.fr (Frantsesez), 2020ko azaroaren 18a.
  5. 1 2 «Station Météo-France « Ladon », fiche climatologique» (PDF), data.gouv.fr (Frantsesez).
  6. 1 2 «Données changement climatique - SIM quotidienne», data.gouv.fr (Frantsesez), Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee», www.insee.fr. 2026ko uztailaren 27an kontsultatua.
  9. ↑ «Naissances de 2008 à 2025», Insee (Frantsesez). 2016ko abuztuaren 10ean kontsultatua.
  10. 1 2 3 «Couples-Familles-Ménages en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  11. 1 2 3 «Logement en 2023», Recensement de la population (Frantsesez), INSEE, 2023.
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]