ur
Utseende
TvÀrsprÄkligt
[redigera]Kod
[redigera]ur
ur
- (ISO 639-1) kod för sprÄket urdu
Svenska
[redigera]Preposition
[redigera]ur
- ut frÄn ett avgrÀnsat utrymme
- Trollkarlen drog tvÄ kaniner ur hatten
ĂversĂ€ttningar
[redigera]Substantiv
[redigera]| Böjningar av ur 1 | Singular | Plural | ||
|---|---|---|---|---|
| neutrum | ObestÀmd | BestÀmd | ObestÀmd | BestÀmd |
| Nominativ | ur | uret | ur | uren |
| Genitiv | urs | urets | urs | urens |
| Böjningar av ur 2â3 | Singular | Plural | ||
|---|---|---|---|---|
| utrum | ObestÀmd | BestÀmd | ObestÀmd | BestÀmd |
| Nominativ | ur | uren, uret | urar | urarna |
| Genitiv | urs | urens, urets | urars | urarnas |
| Böjningar av ur 4 | Singular | Plural | ||
|---|---|---|---|---|
| utrum | ObestÀmd | BestÀmd | ObestÀmd | BestÀmd |
| Nominativ | ur | uren | urar | urarna |
| Genitiv | urs | urens | urars | urarnas |
ur
- mekanisk klocka; speciellt en bÀrbar
- Hyponymer: armbandsur, digitalt ur, fickur, fickrova, golvur, gökur, pendelur, radiostyrt ur, solur, vÀggur, urverk
- Hyperonymer: klocka
- (meteorologi) (ymnig) nederbörd (regionalt sÀrskilt snöfall, snöglopp) i förening med (stark) blÄst (diagonalt fallande nederbörd), Àven allmÀnnare: ovÀder, stormande nederbörd; eller kanske snarare skitvÀder (om nederbörd, jÀmför urvÀder)
- AnvÀndning: AnvÀnds sÀllan sjÀlvstÀndigt men förekommer i fraser och sammansÀttningar.
- Fraser: snö och ur, ur och skur
- SammansÀttningar: starur, urvÀder
- Etymologi: Av fornnordiska Ășr i liknande betydelse, frĂ„n en urgermanska *Ć«rÄ , möjligen kognat med urin, fornengelska Äar (âvĂ„g, havâ), frĂ„n ett Ă€ldre urgermanskt ord börjat pĂ„ w som i urnordiskan fallit bort, jĂ€mför fornsvenska stavningensvarianten vur, möjligen kognat med var (sĂ„rvĂ€tska), fornengelska wĂŠr (âsjöâ), till en rot hörande vatten.
- Varianter: urr, yr
- BeslÀktade ord: urra, yra, yrande
- (runor) benÀmning av runan Ṡi den yngre futharken
- 1599: Runakenslanes lĂ€raspĂ„n (rundikten för áą), Johannes Bureus:
- Ur i vaÍ€stan vaÍ€dher (áąáŠ á Vá
ááááż Vá
á§á±)
- Ur i vÀstanvÀder
- Ur i vaÍ€stan vaÍ€dher (áąáŠ á Vá
ááááż Vá
á§á±)
- 1600: Granius Vulcanius (rundikten för áą), Nicolaus Granius:
- ĆrvaÍ€der vaÍ€rÊt
- urvÀder vÀrst
- ĆrvaÍ€der vaÍ€rÊt
- 1675: Kort underwijsning om then gambla swea-götha runa-ristning (rundikten för áą), Olof Verelius:
- đđŻ đÍ€đŻ đŽđÍ€đŻÊđ±đ đŽđÍ€đĄđąđŻ
- Ur Àr vÀrsta vÀder
- đđŻ đÍ€đŻ đŽđÍ€đŻÊđ±đ đŽđÍ€đĄđąđŻ
- 1685: Anticluverius (rundikten för áą), Georg Stiernhielm:
- đđČđŻ đŠ đđÍ€Êđ±đđ«đŽđÍ€đĄđąđŻ đŠ.đą. đđŻđŽđÍ€đĄđąđŻ/đŹđŻđŽđŠđ«đ±đąđŻ
- Ur i vÀstanvÀder, dvs urvÀder/urwinter
- đđČđŻ đŠ đđÍ€Êđ±đđ«đŽđÍ€đĄđąđŻ đŠ.đą. đđŻđŽđÍ€đĄđąđŻ/đŹđŻđŽđŠđ«đ±đąđŻ
- 1776: Runkalender i nya stilen (rundikten för áą), Sven Digelius:
- Ur i uastan uirst (áąá± á áąáááááż áąáá±áá) â 16 typigt runbruk
- Ur i vĂ€stan verst (áąá± á áąá ááááż áąá á±áá) â korrigerat runbruk
- Ur i uastan uirst (áąá± á áąáááááż áąáá±áá) â 16 typigt runbruk
- Etymologi: Av fornnordiska Ășr i samma betydelse, avseende vĂ€dret.
- 1599: Runakenslanes lĂ€raspĂ„n (rundikten för áą), Johannes Bureus:
- (Älderdomligt) arten uroxe (Bos primigenius), ett utdött oxdjur som nuvarande tamboskap hÀrstammar frÄn
ĂversĂ€ttningar
[redigera]mekanisk klocka
- bokmÄl: ur (no) n
- danska: ur (da)
- engelska: watch (en)
- estniska: kell (et)
- finska: kello (fi)
- franska: montre (fr)
- italienska: orologio (it)
- nederlÀndska: horloge (nl)
- polska: zegar (pl) m
- portugisiska: relógio (pt)
- spanska: reloj (es)
- tjeckiska: hodiny (cs) f pl, hodinky (cs) f pl
- tyska: Uhr (de)
Verbpartikel
[redigera]ur
- sÄ att nÄgot frigörs ur infÀstning eller liknande
- Dra ur antennsladden Àr du snÀll.
- sÄ att nÄgot blir tomt
- Kan du tömma ur badkaret?
- Kocken gröpte först ur tvÄ apelsinhalvor.
- Vrid ur disktrasan ordentligt!
Danska
[redigera]Substantiv
[redigera]| Böjningar av ur | Singular | Plural | ||
|---|---|---|---|---|
| neutrum | ObestÀmd | BestÀmd | ObestÀmd | BestÀmd |
| Nominativ | ur | uret | ure | urene |
| Genitiv | urs | urets | ures | urenes |
ur n
Engelska
[redigera]Förkortning
[redigera]ur
Katalanska
[redigera]Substantiv
[redigera]| Böjningar av ur | Singular | Plural |
|---|---|---|
| Maskulinum | ur | urs |
ur m
Ălvdalska
[redigera]Adverb
[redigera]ur
Kategorier:
- SprÄkkoder
- Svenska/Prepositioner
- Svenska/Substantiv
- Svenska/Teknik
- Svenska/Meteorologi
- Svenska/Mindre brukligt
- Svenska/HÀrledningar frÄn fornnordiska
- Svenska/HÀrledningar frÄn urgermanska
- Svenska/Runor
- Svenska/Ă lderdomligt
- Svenska/Djur
- Svenska/Verbpartiklar
- Danska/Substantiv
- Engelska/Förkortningar
- Engelska/ChattsprÄk
- Engelska/Sammandragsförkortningar
- Katalanska/Substantiv
- Katalanska/DĂ€ggdjur
- Katalanska/DĂ€ggdjursarter
- Ălvdalska/Adverb
