Albares
| Albares | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Guadalajarako probintzia | ||||||||||
| Izen ofiziala | Albares | ||||||||||
| Posta kodea | 19112 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 19007 | ||||||||||
| Herriburua | Albares | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 40°18′03″N 3°00′39″W / 40.300833333333°N 3.0108333333333°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 29 km² | ||||||||||
| Altitudea | 742 m | ||||||||||
| Mugakideak | Almoguera, Mazuecos, Pozo de Almoguera eta Mondéjar | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 610 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 21 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | GU | ||||||||||
Albares Guadalajarako udalerria da, La Alcarria eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 610 biztanle zituen 29 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Almoguera, Mazuecos, Pozo de Almoguera eta Mondéjar.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 319 gizon, 297 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 28,7 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 27,8) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 26,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 27,3 —probintzian % 21,9—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 168 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 36,9)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Ukraina, Kolonbia, Venezuela dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 488 etxebizitza zeuden: 210 (% 43,0) nagusiak eta 278 (% 57,0) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 1 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 6 plazarekin (6 plaza etxebizitzako).[5]
Tasazio-datuen arabera, 2023an udalerrian tasatutako etxebizitzen batez besteko prezioa 485 €/m²-koa zen (desbideratze tipikoa: 261 €/m²), eta prezio-tarte ohikoena 200-400 €/m² artekoa. Tasatutako etxebizitzen batez besteko azalera 172 m²-koa zen. 2022tik 2023ra % 8,7 igo zen (446 €/m²). Balio hori Guadalajarako udalerrien medianaren (664 €/m²) % 27,0 azpitik zegoen.[6]
Etxebizitza multzoa
Guadalajarako mapa
Guztira 210 etxegune zeuden, eta horietatik 77 (% 36,7) pertsona bakarrekoak ziren.[7]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 548 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 19,0 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 21,5; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 30,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 29,2.[8] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 16,8 zen 2021ean eta % 19,0 2024an; beraz, 2,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 31,9 izatetik % 29,2 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 22,4 ziren, eta gizonen artean % 16,0; 6,3 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 30,6 eta gizonen % 28,0 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 104 | % 19,0 | 47 | % 16,0 | 57 | % 22,4 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 118 | % 21,5 | 65 | % 22,2 | 53 | % 20,8 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 166 | % 30,3 | 99 | % 33,8 | 67 | % 26,3 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 160 | % 29,2 | 82 | % 28,0 | 78 | % 30,6 |
| Guztira | 548 | % 100,0 | 293 | % 100,0 | 255 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 16,8 | % 19,3 | % 31,9 | % 31,9 | 457 |
| 2022 | % 18,9 | % 19,8 | % 32,1 | % 29,2 | 486 |
| 2023 | % 19,3 | % 21,1 | % 31,5 | % 28,2 | 483 |
| 2024 | % 19,0 | % 21,5 | % 30,3 | % 29,2 | 548 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.277 euro-koa zen[9], eta etxegune bakoitzeko 33.358 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.467 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 17.850 euro zen. Errenta gordina 16.591 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 60,3[10]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 24,4), beste diru-sarrerak (% 9,9), langabezia-prestazioak (% 2,2), beste prestazioak (% 3,2).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[11][oh 1]. Udalerrian indizea 29,9 da, probintziakoaren (28,8;
Guadalajarako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,2 da, probintziakoaren (2,4;
Guadalajarako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Albares udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 250 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 46,6; gainerako % 53,4 inaktibo zeuden.[12] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 15,2 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 47,4 zen eta emakumezkoena % 45,6; langabezia-tasa, aldiz, % 12,6 eta % 18,3 zen, hurrenez hurren.[12]
Okupatuen kopurua 199 zen 2023ean, 2021eko 194etik gora.[13] Emakumeek okupatuen % 46,2 osatzen dute, eta gizonek % 53,8.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 212 | % 39,5 | 118 | % 41,4 | 94 | % 37,3 |
| Langabeak | 38 | % 7,1 | 17 | % 6,0 | 21 | % 8,3 |
| Inaktiboak | 287 | % 53,4 | 150 | % 52,6 | 137 | % 54,4 |
| Guztira | 537 | % 100,0 | 285 | % 100,0 | 252 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 68,3), industria (% 12,6), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 9,5) eta eraikuntza (% 9,0).[13]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 55,8; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 21,1), eta oinarrizko okupazioak % 16,1.[14] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 61,7 eta emakumeen % 48,9).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 42 | % 21,1 | 18 | % 16,8 | 24 | % 26,1 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 111 | % 55,8 | 66 | % 61,7 | 45 | % 48,9 |
| Oinarrizko okupazioak | 32 | % 16,1 | 15 | % 14,0 | 17 | % 18,5 |
| Ez dago jasota | 14 | % 7,0 | 8 | % 7,5 | 6 | % 6,5 |
| Guztira | 199 | % 100,0 | 107 | % 100,0 | 92 | % 100,0 |
Okupatuen % 80,4 besteren konturako langileak dira, eta % 19,6 norberaren konturakoak.[15]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 39 | % 19,6 | 24 | % 22,4 | 15 | % 16,3 |
| Besteren kontura | 160 | % 80,4 | 83 | % 77,6 | 77 | % 83,7 |
| Guztira | 199 | % 100,0 | 107 | % 100,0 | 92 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 74 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.911 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[16][oh 2]. Udalerriaren azalera 29 km² denez, NAE lurraldearen % 65,9 da[17]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 73,7 lur goldagarria (1.409 ha, 31 ustiategitan), % 22,1 arbolak (423 ha, 72 ustiategitan), % 4,1 larre iraunkorrak (78,8 ha, ustiategi batean) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,09 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 281 gidari zeuden erroldatuta: 183 gizon (% 65,1) eta 98 emakume (% 34,9)[18]. Biztanleen % 45,6 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 494 ibilgailuk osatzen zuten: 323 turismo, 59 furgoneta, 50 kamioi, 31 motozikleta eta 6 ziklomotor[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 524 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (582) azpitik eta Espainiakoaren (525) parean.
Turismoen batez besteko adina 14,1 urtekoa zen; turismoen % 5k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 12,4k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 72 diesel zen eta % 27 gasolinazko; 2 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,4; probintzian % 1,1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,9k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 38,2k ez zuen etiketarik[oh 4].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)», INE (Gaztelaniaz). 2026ko uztailaren 31n kontsultatua.
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Guadalajara.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Guadalajara.tab.
- ↑ «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
- ↑ «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak», Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2026.
- ↑ Mapa interactivo de precios de la vivienda en España (Gaztelaniaz), CoHispania, 2023.
- ↑ «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
- ↑ «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Guadalajara.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Guadalajara.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- 1 2 «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q621921.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Gaztela-Mantxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

