Edukira joan

Matarrubia

Matarrubia
Espainiako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela-Mantxa
ProbintziaGuadalajarako probintzia
AlkateaJuan Pablo Carpintero Sanz
Izen ofizialaMatarrubia
Posta kodea19...
INEk ezarritako kodea19173
HerriburuaMatarrubia
Geografia
Koordenatuak40°52′06″N 3°17′27″W / 40.868333333333°N 3.2908333333333°W / 40.868333333333; -3.2908333333333
Mapa
Azalera28,21 km²
Altitudea873 m
MugakideakValdepeñas de la Sierra, Puebla de Valles, Puebla de Beleña, Malaguilla, Fuentelahiguera de Albatages eta Villaseca de Uceda
Demografia
Biztanleria99 (2025)
alt_left 39 (%39) (%61) 61 alt_right
Dentsitatea4 bizt/km²
MatrikulaGU

Matarrubia Guadalajarako udalerria da, Campiña del Henares eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 99 biztanle zituen 28,2 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Valdepeñas de la Sierra, Puebla de Valles, Puebla de Beleña, Malaguilla, Fuentelahiguera de Albatages eta Villaseca de Uceda.

Biztanleriaren tamainaUrtea405060708090100200020052010201520202025MatarrubiaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 61 gizon, 39 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
1.64
 
85-89
 
0.00
1.64
 
80-84
 
0.00
1.64
 
75-79
 
7.69
6.56
 
70-74
 
5.13
8.20
 
65-69
 
7.69
3.28
 
60-64
 
10.26
11.48
 
55-59
 
7.69
8.20
 
50-54
 
7.69
11.48
 
45-49
 
10.26
13.11
 
40-44
 
5.13
11.48
 
35-39
 
5.13
3.28
 
30-34
 
5.13
4.92
 
25-29
 
5.13
3.28
 
20-24
 
0.00
1.64
 
15-19
 
5.13
1.64
 
10-14
 
2.56
4.92
 
5-9
 
7.69
1.64
 
0-4
 
7.69
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 17 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 27,8) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 46 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 24 —probintzian % 21,9—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Guadalajarako mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 17Probintzia berean · % 12Erkidegoan · % 1Beste erkidegoa · % 46Estatutik kanpo · % 24
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 24 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 54,2)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Argentina, Errumania dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 54,2Europa · % 16,7Afrika · % 29,2
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 206 etxebizitza zeuden: 38 (% 18,4) nagusiak eta 168 (% 81,6) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 23 plazarekin (11,5 plaza etxebizitzako).[5]

Tasazio-datuen arabera, 2023an udalerrian tasatutako etxebizitzen batez besteko prezioa 975 €/m²-koa zen (desbideratze tipikoa: 551 €/m²), eta prezio-tarte ohikoena 800-1.000 €/m² artekoa. Tasatutako etxebizitzen batez besteko azalera 138 m²-koa zen. Balio hori Guadalajarako udalerrien medianaren (664 €/m²) % 46,8 gainetik zegoen.[6]

206etxebizitza
38etxegune
2etxebizitza turistiko (2026) Guadalajarako mapa
975€/m² batez beste (2023) Guadalajarako mapa

Etxebizitza multzoa Guadalajarako mapa

38
168
Etxebizitza nagusia (38)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (168)

Guztira 38 etxegune zeuden, eta horietatik 20 (% 52,6) pertsona bakarrekoak ziren.[7]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 120
2 pertsona11
3 pertsona4
4 pertsona3
5 edo gehiago0

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 70 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 35,7 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,9; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 32,9; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 8,6.[8] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 25,9 zen 2021ean eta % 35,7 2024an; beraz, 9,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 15,5 izatetik % 8,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 40,9 ziren, eta gizonen artean % 33,3; 7,6 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 9,1 eta gizonen % 8,3 ziren.

70biztanle 15 urte edo +, 2024
% 35,7goi-mailako ikasketak+9,9 puntu 2021etik mapa
% 8,6lehen hezkuntza edo gutxiago−6,9 puntu 2021etik mapa
% 8,6
% 32,9
% 22,9
% 35,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 8,6Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 32,9Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 22,9Goi-mailako ikasketak · % 35,7
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Guadalajarako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Matarrubia, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak25% 35,716% 33,39% 40,9
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa16% 22,99% 18,87% 31,8
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)23% 32,919% 39,64% 18,2
Lehen hezkuntza edo gutxiago6% 8,64% 8,32% 9,1
Guztira70% 100,048% 100,022% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Matarrubia, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 25,9% 29,3% 29,3% 15,558
2022% 29,3% 25,9% 34,5% 10,358
2023% 31,7% 22,2% 36,5% 9,563
2024% 35,7% 22,9% 32,9% 8,670
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.987 euro-koa zen[9], eta etxegune bakoitzeko 28.802 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.467 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) — zen. Errenta gordina 20.066 euro-koa izan zen pertsonako.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1].

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Matarrubia udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 43 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 61,4; gainerako % 38,6 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 18,6 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 66,7 zen eta emakumezkoena % 50,0; langabezia-tasa, aldiz, % 15,6 eta % 27,3 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 30 zen 2023ean, 2021eko 28etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 20,0 osatzen dute, eta gizonek % 80,0.

30okupatu, 2023+% 7,1 2021etik
% 20,0emakumeak okupatuen artean
% 61,4jarduera-tasa, 2024
% 18,6langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 50,0
% 11,4
% 38,6
Okupatuak · % 50,0Langabeak · % 11,4Inaktiboak · % 38,6
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Matarrubia, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak35% 50,027% 56,38% 36,4
Langabeak8% 11,45% 10,43% 13,6
Inaktiboak27% 38,616% 33,311% 50,0
Guztira70% 100,048% 100,022% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 53,3), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 20,0), eraikuntza (% 13,3) eta industria (% 13,3).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Guadalajarako mapa
% 20,0
% 13,3
% 13,3
% 53,3
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 20,0Industria · % 13,3Eraikuntza · % 13,3Zerbitzuak · % 53,3

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 56,7; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 23,3), eta oinarrizko okupazioak % 16,7.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 54,2 eta emakumeen % 66,7).

% 23,3
% 56,7
% 16,7
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 23,3Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 56,7Oinarrizko okupazioak · % 16,7Ez dago jasota · % 3,3
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Matarrubia, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak7% 23,35% 20,82% 33,3
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak17% 56,713% 54,24% 66,7
Oinarrizko okupazioak5% 16,75% 20,80% 0,0
Ez dago jasota1% 3,31% 4,20% 0,0
Guztira30% 100,024% 100,06% 100,0

Okupatuen % 70,0 besteren konturako langileak dira, eta % 30,0 norberaren konturakoak.[14]

% 30,0
% 70,0
Norberaren kontura · % 30,0Besteren kontura eta beste egoera bat · % 70,0
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Matarrubia, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura9% 30,08% 33,31% 16,7
Besteren kontura21% 70,016% 66,75% 83,3
Guztira30% 100,024% 100,06% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.568 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 28,2 km² denez, NAE lurraldearen % 55,6 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 93,2 lur goldagarria (1.461 ha, 14 ustiategitan), % 6,7 larre iraunkorrak (105 ha, ustiategi batean), arbolak (1,5 ha, 4 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,08 ha, 3 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
56%
44%
NAE · 1.568 ha (% 55,6)Gainerako azalera · 1.253 ha (% 44,4)
NAE, lur-erabileraren arabera
93%
Lur goldagarria · 1.461 ha (% 93,2)Larre iraunkorrak · 105 ha (% 6,7)Arbolak · 1,5 ha (% 0,1)Baratzeak · 0,08 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 60 gidari zeuden erroldatuta: 43 gizon (% 71,7) eta 17 emakume (% 28,3)[17]. Biztanleen % 60 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 161 ibilgailuk osatzen zuten: 88 turismo, 22 motozikleta, 19 furgoneta, 16 kamioi eta 2 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 880 turismokoa zen, probintziako (582) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 16,8 urtekoa zen; turismoen % 5,7k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 22,7k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 58,9 diesel zen eta % 40,5 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,9k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 49,4k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
19%
30%
49%
ECO · 3 (% 1,9)C etiketa · 30 (% 19)B etiketa · 47 (% 29,7)Etiketarik gabe · 78 (% 49,4)
Turismoak, adinaren arabera
17%
51%
23%
< 4 urte · 5 (% 5,7)4–8 urte · 3 (% 3,4)8–15 urte · 15 (% 17)15–25 urte · 45 (% 51,1)≥ 25 urte · 20 (% 22,7)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)», INE (Gaztelaniaz). 2026ko uztailaren 31n kontsultatua.
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Guadalajara.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Guadalajara.tab.
  4. ↑ «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
  5. ↑ «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak», Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2026.
  6. ↑ Mapa interactivo de precios de la vivienda en España (Gaztelaniaz), CoHispania, 2023.
  7. ↑ «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera», 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), Espainiako Estatistika Institutua, 2021.
  8. ↑ «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  9. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Guadalajara.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  12. 1 2 «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  13. ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  14. ↑ «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)», Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Gaztelaniaz), INE.
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1653820.
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela-Mantxa
Artikulu hau Gaztela-Mantxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.