GBR-12935
| |||||||||
| |||||||||
| Ogólne informacje | |||||||||
| Wzór Hilla |
C28H34N2O | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Masa molowa |
414,59 g/mol | ||||||||
| Identyfikacja | |||||||||
| Numer CAS | |||||||||
| PubChem | |||||||||
| |||||||||
| |||||||||
| |||||||||
| Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) | |||||||||
GBR-12935 – organiczny związek chemiczny, pochodna piperazyny, zawierająca przy atomach azotu grupy 2-(benzhydryloksy)etylową i 3-fenylopropylową. Jest silnym i selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego dopaminy[4][5] (IC50 = 1,6 nM[5]; KD = 5,5 nM[4][6]), a dużo słabszym (25×) inhibitorem wychwytu zwrotnego noradrenaliny, a zwłaszcza serotoniny (2000×)[5].
Metoda syntezy GBR-12935 i innych pochodnych piperazyny o podobnej budowie została opisana i opatentowana w 1976 r.[1][2], a w 1980 r. ukazała się publikacja wskazująca, że związki te są selektywnymi i bardzo silnymi inhibitorami wychwytu dopaminy[3][a].
GBR-12935 wiąże się specyficznie z tkanką jądra ogoniastego w mózgu, które u zdrowych ludzi jest bogate w transportery dopaminy. Wiązanie to jest znacznie słabsze (o ok. 45%) u osób cierpiących na chorobę Parkinsona, ponieważ występuje wówczas osłabienie unerwienia dopaminergicznego. W latach 80. GBR-12935, znakowany promieniotwórczym trytem, 3H, został zaproponowany jako potencjalne narzędzie w diagnostyce tej choroby[8]. Badania GBR-12935 dotyczące choroby Parkinsona oraz szlaków dopaminergicznych w mózgu były kontynuowane w latach późniejszych[9][10][11].
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 Johan Gootiejes, Piperazinderivate, verfahren zu ihrer herstellung und ihre verwendung, patent DE 2755752A1, 15 czerwca 1978 (niem.).
- 1 2 Johan Gootiejes, N-Benzhydryloxyethyl-N-phenylpropyl-piperazines, patent US 4202896A, 13 maja 1980 (ang.).
- 1 2 3 P. Van der Zee, H.S. Koger, J. Gootjes, W. Hespe, Aryl 1,4-dialk(en)ylpiperazines as selective and very potent inhibitors of dopamine uptake, „European Journal of Medicinal Chemistry”, 15 (4), 1980, s. 363-370 (ang.).
- 1 2 1-(2-(Diphenylmethoxy)ethyl)-4-(3-phenylpropyl)piperazine, [w:] PubChem [online], United States National Library of Medicine, CID: 3456 [dostęp 2026-10-23] (ang.).
- 1 2 3 Paul Berger i inni, [3H]GBR-12935: A specific high affinity ligand for labeling the dopamine transport complex, „European Journal of Pharmacology”, 107 (2), 1985, s. 289–290, DOI: 10.1016/0014-2999(85)90075-5 [dostęp 2026-10-27] (ang.).
- ↑ Peter H. Andersen, Biochemical and Pharmacological Characterization of [3H]GBR 12935 Binding In Vitro to Rat Striatal Membranes: Labeling of the Dopamine Uptake Complex, „Journal of Neurochemistry”, 48 (6), 1987, s. 1887–1896, DOI: 10.1111/j.1471-4159.1987.tb05752.x [dostęp 2026-10-27] (ang.).
- ↑ Citations of "Aryl 1,4-dialk(en)ylpiperazines as selective and very potent inhibitors of dopamine uptake" [online], Web of Science [dostęp 2026-10-27] (ang.).
- ↑ Aaron Janowsky i inni, [3H]GBR‐12935 Binding to the Dopamine Transporter Is Decreased in the Caudate Nucleus in Parkinson's Disease, „Journal of Neurochemistry”, 49 (2), 1987, s. 617–621, DOI: 10.1111/j.1471-4159.1987.tb02908.x [dostęp 2026-10-27] (ang.).
- ↑ Jun Zhu, Thomas Green, Michael T Bardo, Linda P Dwoskin, Environmental enrichment enhances sensitization to GBR 12935-induced activity and decreases dopamine transporter function in the medial prefrontal cortex, „Behavioural Brain Research”, 148 (1-2), 2004, s. 107–117, DOI: 10.1016/S0166-4328(03)00190-6 [dostęp 2026-10-27] (ang.).
- ↑ Jarod Swant, John J. Wagner, Dopamine transporter blockade increases LTP in the CA1 region of the rat hippocampus via activation of the D3 dopamine receptor, „Learning & Memory”, 13 (2), 2006, s. 161–167, DOI: 10.1101/lm.63806, PMID: 16585791, PMCID: PMC1409827 [dostęp 2026-10-27] (ang.).
- ↑ Ling-Wei Hsin i inni, Design and Synthesis of 2- and 3-Substituted-3-phenylpropyl Analogs of 1-[2-[Bis(4-fluorophenyl)methoxy]ethyl]-4-(3-phenylpropyl)piperazine and 1-[2-(Diphenylmethoxy)ethyl]-4-(3-phenylpropyl)piperazine: Role of Amino, Fluoro, Hydroxyl, Methoxyl, Methyl, Methylene, and Oxo Substituents on Affinity for the Dopamine and Serotonin Transporters, „Journal of Medicinal Chemistry”, 51 (9), 2008, s. 2795–2806, DOI: 10.1021/jm701270n, PMID: 18393401, PMCID: PMC5548119 [dostęp 2026-10-27] (ang.).
